Deze week zag ik...

tussen al mijn crafty spulletjes die vrolijk door het huis slingeren (naaigerei, kleurpotloden, half afgemaakte naai- en knutselprojectjes, tekenblok, enz.), mijn goede oude MTV-puntenslijper. Uit de tijd dat MTV nog cool was (én muziek uitzond!). Waarom zou je immers iets wegdoen dat nog altijd goed werkt? Ik vond het erg grappig om tussen al die kneuterspullen ineens dat zogenaamd stoere puberding  te zien, gekocht toen ik overging van 3- naar 4-havo. Ook de bijpassende etui moet ik nog ergens hebben, maar met MTV-papier gekafte boeken bezit ik niet meer. Had je mij toen verteld dat ik genoegen zou scheppen in het naaien van antroposofische popjes, dan zou ik je niet geloofd hebben. Trouwens ook niet als je me had verteld dat ik samen zou wonen met een heel lief vriendje in een heel mooi huis en dat ik een universitaire opleiding zou hebben afgerond. Ik werd immers de nieuwe Bon Jovi of zo'n ander stoer bandje, zoals je die toen nog ieder uur met minstens één clip op MTV zag...

Kijk mee met de andere DWZI'ers bij Merula

Oud gedaan?

Het blijft me bezighouden, hoe je - eenmaal volwassen - ineens belangstelling kunt krijgen voor onderdelen van je opvoeding waar je je vroeger tegen wilde afzetten. Ik schreef er hier al eerder een blogje over. 

Ik had zelf bedacht dat als je ergens heel enthousiast over bent (zoals in het geval van mijn ouders klassieke muziek) en heel graag wilt dat je kind dat ook oppikt, je beter kunt laten zien hoe blij je er zelf van wordt in plaats van het je kind als iets heiligs op te dringen. Het leek me dat je eigen enthousiasme dan aanstekelijk werkt, zoals je op school ook wel een bepaald vak leuk kunt gaan vinden door een leraar die er zo boeiend over kan vertellen. 

Maar daar had ik niet op Beers jeugdervaringen gerekend. Volgens hem blijkt dit namelijk ook niet altijd de juiste strategie te zijn. Zijn vader was een enthousiast amateurviolist. Nadat hij was uitgekeken op het klassieke repertoire en de viool een aantal jaren niet had aangeraakt, begon hij toen Beer klein was weer met vioolspelen, maar dan met Ierse folkmuziek. Hoewel hij hier dus zelf erg blij van werd, bezorgde het Beer bijna een hekel aan dit muziekgenre. Hij associeerde dit met het dagelijks langdurig oefenen van zijn vader, wat natuurlijk niet meteen de meest muzikale resultaten opleverde. Inmiddels is die latente hekel wel wat gezakt, maar het geeft maar weer eens aan dat enthousiasme overbrengen ook nog een vak apart is.

De Brievenschrijver

Vandaag was ik op het symposium 'Tekst en communicatie in beleid: hoe woorden werkelijkheid worden', georganiseerd door studenten van de UvA. Het organiseren van zo'n middag is onderdeel van de masteropleiding 'Tekst en Communicatie - zoiets kenden we niet toen ik in Leiden Nederlands studeerde. Ook toen organiseerden studenten symposia, maar gewoon omdat ze dat leuk vonden. Dat is weliswaar een betere motivatie om het te doen, maar toch lijkt het me nuttig zoiets als opleiding verplicht te stellen. 

Het was een interessante middag met informatieve en minder informatieve presentaties. Zo hoorden we bijvoorbeeld hoe een communicatieadviseur bij de gemeente Drechterland de pragmadialectische argumentatiefasen van Van Eemeren en Grootendorst toepast bij het analyseren en verbeteren van ambtelijke brieven. Erg leuk om te horen hoe zo'n wetenschappelijke theorie daadwerkelijk handvatten biedt in beleidscommunicatie. Verder passeerden de nodige afraders, zoals 'vaagtaal', voorzetselstijl en lijdende vormen, de revue. 

Meerdere malen tijdens dit symposium moest ik denken aan het verhaal van De Brievenschrijver uit de bundel 'Stel je eens voor'. In die bundel staan de winnende verhalen en gedichten van een wedstrijd die NRC Handelsblad ergens eind jaren tachtig organiseerde. Ik kreeg het boek van mijn oma voor mijn achtste verjaardag. Erg grappig om te bedenken dat de vage standaardzinnen van de briefschrijver nog altijd actueel zijn. Het verhaal gaat ongeveer zo: 

Er was eens een man die prachtige brieven kon schrijven. Iedereen zei dat hij daar eens wat mee moest doen en zo werd hij brievenschrijver bij de gemeente. Zijn brieven werden prachtige epistels, maar hij deed er veel te lang over en dus leerde hij gaandeweg steeds kortere, maar tegelijk ook steeds minder inhoudelijke en minder stijlvolle brieven te schrijven. Toen hij nog niet als ambtelijke brievenschrijver werkte, schreef hij vaak vurige liefdesbrieven aan zijn vriendin. Nu hij dagelijks zoveel brieven moest schrijven, kwam dat er echter bijna niet meer van. Op een avond besloot hij haar weer eens een hartstochtelijke brief te sturen. Maar na uren piekeren, kreeg hij niet meer dan dit op papier:

"Liefste, er is iets ergs met mij gebeurd. Help! Voor nadere informatie kun je je wenden tot mij. Wellicht ten overvloede wil ik erop wijzen dat ik van je hou." 

Het verhaal is destijds geschreven door Chantal van Dam. Wat zou ze tegenwoordig doen, na het winnen van de wedstrijd? Ik kom er vast niet achter, want zo'n algemene naam is niet goed googlebaar. Is ze nu een landelijk bekend kinderboekenschrijfster (en heb ik dat even gemist?)? Of werkt ze misschien voor de overheid, als communicatieadviseur?

Jong geleerd?

Aan dit soort lp's met kinderconcerten bewaar ik wél goede herinneringen

“Maar, zoals dat gaat met opgroeien en volwassen worden, je verandert langzamerhand in hen die jou hebben voortgebracht.”  - een uitspraak van actrice Halina Reijn die ik onlangs las in het blaadje van Natuurmonumenten. Ze vertelde in een interview over hoe de natuur centraal stond in haar jeugd en hoe ze af en toe smachtte naar plastic speelgoed of synthetische kleding. Eenmaal volwassen zoekt ze juist graag de rust en schoonheid van de natuur weer op.

Dat afzetten tegen je ouders die bepaalde dingen te nadrukkelijk in je opvoeding willen verweven komt me bekend voor. En ook het feit dat je, eenmaal volwassen en vrij om zelf te kiezen, soms alsnog die dingen omarmt die ze je destijds wilden meegeven. Een voorbeeld daarvan is voor mij klassieke muziek. Daar werd ik altijd vrij dwangmatig mee geconfronteerd, om ‘de eer van de familie hoog te houden’ (muzikale vader en grootouders).  De meeste klassieke muziek deed me niets en iets als operazang kan ik eerlijk gezegd nog steeds niet waarderen. Inmiddels draai ik wel vrij vaak Bach, Vivaldi of iets dergelijks (niet al te bombastisch ;-)). Ik hou van heel veel verschillende soorten muziek en zonder enige dwang kwam ik op mijn muzikale ontdekkingstocht toch ook uit bij wat mijn ouders mooi vinden.

Zelf vrijwillig een klassieke cd opzetten doe ik nog niet zo lang. Het ontstond toen ik me een keer alleen voelde en mijn ouders miste, en bij wijze van troost de cd opzette die mijn vader had laten liggen om te draaien tijdens het klussen in het huis. Er stond een liedje op dat hij altijd op de piano speelde toen ik klein was. Hoewel het een tamelijk tuttig barokmuziekje is, is het me sindsdien ineens dierbaar.

2 x feest = ... dubbel feest!

Het is 1988, in onze woonkamer hangen vrolijke slingers en buiten schijnt de zon. Ik ga helemaal blij naar school, want het is feest vandaag. Mijn mama is jarig! Nadat we op school een bijbelverhaal hebben gehoord en liedjes hebben gezongen, hebben we rekenen. Daar beginnen we elke dag mee. Voordat we zelf aan het werk gaan met onze sommen, vraagt juf: "Wie wil er vandaag proberen z'n tafeldiploma te halen?"

We hebben namelijk net de tafel van 9 geleerd, en nu kennen we alle tafels van 1 tot en met 10. Telkens als je denkt een tafel uit je hoofd te kennen, mag je naar voren komen en die voor de hele klas opzeggen. Vooraan in de klas, onderaan het schoolbord, hangt een groot geel papier met een overzicht van alle tafels en de namen van alle kinderen in de klas. Als je een tafel goed hebt opgezegd, krijg je een sticker achter je naam bij die bewuste tafel in de lijst. Als jouw rijtje vol is met stickers, heb je een tafeldiploma verdiend. 

Ik moet alleen de tafel van 9 nog. Dan is mijn lijstje compleet. Hij zit nog niet zo goed in m'n hoofd als bijvoorbeeld de tafel van 2, maar ik wil het toch proberen. Vandaag is mama jarig, zou het geen mooi cadeau voor haar zijn als ik vandaag mijn tafeldiploma haal? Bovendien kan ik dan eindelijk de datum van haar verjaardag goed onthouden. De juf zal immers op mijn diploma de datum schrijven wanneer ik 'm behaald heb. 

Resoluut steek ik m'n vinger op en ja hoor, ik mag naar voren komen. Een beetje gespannen begin ik: 1x 9 = 9, 2 x 9 = 18... en het lukt! De laatste sticker wordt bij mijn naam geplakt en ik krijg een mooi groen diploma met de datum 26 april 1988 erop. 's Middags als ik thuiskom is mama natuurlijk hartstikke trots! En dan gaan we feest vieren, dubbel feest. Hiep hiep hoera!

Gefeliciteerd met je verjaardag, mama!

Radio

Op kantoor luisteren we altijd naar BBC Six Radio. Heel makkelijk te ontvangen via internet, en dan laat mijn collega de muziek via haar computer door de boxen van de stereo lopen. Hoewel er onderdelen van ons werk zijn waar ik liever geen muziek bij zou hebben, is BBC Six Radio een erg leuke zender. Ze draaien er soms van die liedjes uit mijn tienertijd (jaren negentig) die ik al bijna weer vergeten was, maar waar ik dan ineens superblij van kan worden. Meteen komen er dan ook allemaal herinneringen boven. Ik vraag me wel eens af hoe het komt dat je herinneringen ineens zo levendig kunnen worden door zo'n liedje, of bijvoorbeeld door een geur. Is het omdat je geluid en geur opnieuw moet beleven, en als je bijvoorbeeld naar een foto kijkt, dat belevingsaspect minder is? Hieronder een voorbeeld van zo'n mooi doch bijna door mij vergeten liedje, onlangs weer gehoord op Six Radio. Welke herinneringen heb jij hieraan?

Liefs van Beer - heerlijk avondje

Beer en ik vierden Sinterklaas deze keer bij mijn ouders. Met pakjes, gedichten, zelfgebakken kruidnootjes (dankzij het lekkere recept van Annemiek!) maar bovenal met oude 8 mm-filmpjes van klein Roosje. De filmprojector van mijn ouders vertoont al tijden gebreken, maar gelukkig hadden ze de projector van mijn oom kunnen lenen. Erg leuk om die filmpjes weer eens te zien en herinneringen uit ons oude vissershuisje op te halen. Beer had de filmpjes nog nooit eerder gezien en volgde nauwkeurig hoe de baby op het scherm steeds gerichter ging bewegen. Eerst zag hij hoe ze wat willekeurig met haar armen maaide, later hoe alleen de handjes bewogen en nog weer later hoe ze met haar vingertjes zelf een speeltje van tafel of van de grond oppakte. Ik vond zijn reacties af en toe zo lief: "Oh, je had toen al zo'n schattig wipneusje" en "Hier heb je al een echt Roosje-gezicht". 

 

Weerzien

Beer had een reünie van zijn oude basisschool. Voor hem is dat dan ook meteen een weerzien met het dorp waar hij is opgegroeid. De vrienden die er woonden zijn verhuisd, zijn ouders wonen er niet meer en ook hijzelf is er in zijn studietijd vertrokken. Hij doet nooit nostalgisch over zijn dorp, waar hij volgens eigen zeggen niets meer mee heeft, maar plaatste wel meteen deze foto op facebook en was het hele weekend vol van de reünie. Kennelijk doet het hem toch wat om daar weer te zijn.

Zijn twee vrienden die hij op de basisschool heeft leren kennen en die hij regelmatig ziet, waren er ook. Maar hij vond het ook erg bijzonder om een aantal klasgenoten na zoveel jaren weer te zien. Soms zag hij in hen meteen het kind van vroeger, anderen herkende hij niet direct terug. Zelf werd hij telkens herkend vanwege zijn postuur en de grote blauwe ogen die hij nog altijd heeft. Zodoende werd hij veel aangesproken, ook soms door mensen van wie hij niet meteen wist wie het waren.

Hij vond het frappant te zien hoe sommige mensen zijn veranderd qua karakter. Bijvoorbeeld een broer en een zus die zich zó verschillend hebben ontwikkeld, hoewel ze toch dezelfde opvoeding kregen. Het geeft weer te denken over wat een kind zelf 'meeneemt' (en hoe je daar dan aan komt) en wat je daar als ouder al of niet aan kunt sturen of toevoegen.